Sokobanja

Sokobanja se nalazi u jugoistočnoj Srbiji, između planina Ozren i Rtanj, na obalama reke Moravice i na nadmorskoj visini od 400 m. Od Beograda je udaljena 230 km.

Za lekovitost sokobanjskih termalnih izvora znalo se još u vreme starih Rimljana. Sokobanjsko javno kupatilo-hamam prvi put pominje turski putopisac Evlija Čelebija 1663. godine. Posle oslobođenja od Turaka knjaz Miloš naređuje da se obnovi hamam i podigne konak, a lekara Leopolda Erliha postavlja za prvog banjskog lekara. Početak organizovanog turizma u Sokobanji računa se od 1837. godine, kada je iz kancelarije knjaza Miloša napisan uput (vaučer) za zastavnika Lazarevića za lečenje u banji.

Početkom 20. veka bogati trgovci i mehandžije u Sokobanji grade vile za svoj boravak, ali i smeštaj gostiju. Između dva svetska rata gradi se prvi savremeni banjski hotel - "Evropa" (današnji konak "Park"), podižu se parkovi, uređuju izletišta, uvode vodovod i javna rasveta. Savremeni razvoj Sokobanje počinje šezdesetih godina 20. veka, kada se pored hotelskih grade prateći privredni objekti i razvija saobraćajna infrastruktura.

Prirodni lekoviti faktori Sokobanje su termomineralni izvori (temperature od 28 do 45,5°C), koji se koriste za kupanje i inhalacije, kao i umerenokontinentalna klima koju karakteriše povoljan atmosferski pritisak i umerene padavine, malo magle i vetrovitih dana, visoka koncentracija kiseonika, ozona i negativnih jona u vazduhu i odsustvo aerozagađenja.

Lečenje se obavlja u Specijalnoj bolnici za prevenciju, lečenje i rehabilitaciju nespecifičnih plućnih bolesti "Sokobanja", Prirodnom lečilištu "Banjica" i Specijalnoj bolnici za plućne i očne bolesti i tuberkulozu "Ozren".

U Sokobanji se leče:

-bronhijalna astma 

- hronični hepatitis 

- psihoneuroze 

- neurastenije 

- lakši oblici povišenog krvnog pritiska 

- hronični reumatizam i išijas 

- stanja posle povreda 

- anemija 

- hronična ginekološka oboljenja

U okviru Specijalne bolnice "Sokobanja" postoji bazen s termalnom vodom, teretana, sala za male sportove i teren za mali fudbal. Gosti Sokobanje imaju mogućnost šetnje prostranim i lepo uređenim parkom.

Biblioteka u Sokobanji ima tradiciju dužu od 130 godina. Raspolaže sa preko 30 hiljada knjiga, a u svom sastavu ima međunarodni centar za turističku i ekološku dokumentaciju. Zavičajni muzej raspolaže eksponatima iz oblasti arheologije, etnologije i istorije. Ispred muzeja je uređen amfitetar koji se u letnjoj sezoni koristi za pozorišne predstave i književne večeri.

Sokobanja je tokom cele godine mesto gde se održavaju brojne sportske, kulturne i turističke manifestacije, kao što su "Prva harmonika Srbije i Crne Gore", Međunarodni salon ekološke karikature, umetnička kolonija "Sokograd", "Zlatne ruke Sokobanje", "Sveti Jovan Biljober", "Banjsko kulturno leto" i druge.

Tokom letnje sezone postoji mogućnost kupanja na uređenim kupalištima na reci Moravici, Bovanskom jezeru i veštačkoj akumulaciji u klisuri Moravice, koje pruža uslove i za ribolov .

Gosti Sokobanje imaju mogućnost za lov, s tim da se organizuju i specifične lovne ture, kao što su lov fotoaparatom i kamerom, lov sa branjem lekovitog bilja i lov sa boravkom i spavanjem u starim planinskim kućama.

U okolini Sokobanje  nalaze se brojna izletišta. Šumskim i asfaltnim stazama se može dođi do Oštre Čuke, najvišeg vrha Ozrena (1.117 m). Ozrenskim stazama dolazi se do manastira Jermenčić, "Tatomirovog grada" i Ozrenske pećine, duge 580 m. U blizini je vodopad Ripaljka, visine 11 m, koga gradi reka Gradašnica. U ozrenskim livadama sakriven je izvor "Đerđelez", poznat još u tursko doba. Planina Rtanj je poznata po lekovitom bilju.

Kalinovica je izletište sa bukovom šumom, izvorom hladne vode i restoranom koji radi u letnjoj sezoni. Nedaleko od izletišta Lepterija nalaze se ostaci utvrđenja "Soko-grad". "Vrmadžanski grad" se nalazi 2 km od Rtnja, u blizini istoimenog jezera, koje je pogodno za riblolov,

Izvor reke Moravice  nalazi se15 km od Sokobanje, pravcem prema Knjaževcu i predstavlja jedinstven prirodni fenomon, jer reka nastaje od više izvora koji se ne mogu uočiti.

Sesalačka pećina se nalazi nedaleko od sela Sesalca, bogata je pećinskim nakitom i uređena je za posetioce.

Banja Jošanica se nalazi 16 km severozapadno od Sokobanje. Poznata je po izvorima lekovite vode i peloidu, koji pomažu u lečenju zapaljenja bubrega, peska i kamena u bubregu, hroničnog zapaljenja želuca, žučnih puteva i dvanaestopalačnog creva, oboljenja mokraćnih kanala, šećerne bolesti, anemije, neuroze i kožnih bolesti.

Turističke informacije i smeštaj:

Organizacija za turizam, kulturu i sport "Sokobanja"
Trg oslobođenja 2, 18230 Sokobanja
018/ 830 271, 833 988, faks: 018/ 830 271
otks_sokobanja@beotel.yu, info@otks.org.yu
www.otks.org.yu

Zvonačka Banja Leži na šumotivitim obroncima Vlaške planine

Vrujci U podnožju planina Suvobor i Maljen, u dolini reke Toplice

Vrnjačka Banja Na obroncima planine Goč i u dolinama Vrnjačke i Lipovačke reke

Vrdnik U podnožju Fruške Gore

Vranjska Banja Bogata izvorima mineralnih voda

Stari Slankamen Najstarija banja u Vojvodini

Sokobanja Između planina Ozren i Rtanj

Sijarinska Banja Na obalama reke Jablanice i u podnožju planine Goljak

Selters Banja - Mladenovac U podnožju planine Kosmaj

Banja Rusanda - Melenci Bogata lekovitim blatom

Ribarska Banja Na ograncima planine Jastrebac

Prolom Banja Bogata izvorima termomineralne vode

Pribojska Banja U dolini reke Lim

Palić Na severu Srbije

Palanački Kiseljak U jugoistočnom delu Smederevske Palanke

Ovčar Banja Okružena šumovitim planinama Ovčarom i Kablarom

Novopazarska Banja Okružena  padinama planina Golije, Rogozne i Kopaonika

Niška Banja Bogata termomineralnim vodama i prirodno mineralnim blatom

Mataruška Banja Na desnoj obali reke Ibar

Lukovska Banja Na jugu Srbije, u podnožju Kopaonika